Türkiye’nin gen hafızası ‘Biobank’ 2016’da kurulacak

Türkiye’de ilk kez Erciyes Üniversitesi bünyesinde kurulacak biobank, 3 milyon DNA, RNA, canlı hücre örneği ve kordon kanını saklayarak genetik araştırmaların yapılabilmesine imkan sağlayacak.

20151123-YY-GELECEK-gen
Türkiye’de ilk kez Erciyes Üniversitesi bünyesinde kurulacak biobank, 3 milyon DNA, RNA, canlı hücre örneği ve kordon kanını saklayarak genetik araştırmaların yapılabilmesine imkan sağlayacak. Not: Bu yazı, 23 Kasım 2015 tarihinde Yeni Yüzyıl gazetesi GELECEK sayfasında yayınlanmıştır. GELECEK sayfasının PDF halini aşağıdaki linke tıklayarak açabilirsiniz: 23 Kasım 2015 YY GELECEK

TÜRKİYE’de ilk defa Erciyes Üniversitesi (ERÜ) Betül-Ziya Eren Genom ve Kök Hücre Merkezi (GenKök) bünyesinde oluşturulacak biobank sayesinde ülkenin genetik hafızası oluşturularak hastalıklarla daha etkin mücadele edilmesi amaçlanıyor.

ERÜ GenKök Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Yusuf Özkul,  Türkiye’de DNA, RNA, canlı hücre ve kordon kanını birlikte saklayabilen bir banka veya veri merkezinin olmadığını, kuracakları Biobank‘ta 3 milyon DNA, RNA canlı hücre örneği ve kordon kanını saklayabileceklerini ve bu sayede genetik araştırmaların yapılabilmesine imkan tanımış olacaklarını söyledi.

Bilim insanlarının çoğu zaman materyal eksikliğinden dolayı bilimsel araştırma yapamadığına işaret eden Özkul, özellikle gelecekte kişiye özel tedavinin yaygınlaşacağına vurgu yaparak şunları söyledi:

“Kişinin ve yaşadığı toplumun genetik yapısının belirlenmesi gerekiyor. Burada devreye biobank girecek. Elde edilen verilerle hem hastalıkların hem de kişilerin, yaşadıkları toplumların genetik yapısı belirlenebilecek. Buna göre de tedavi şekilleri geliştirilecek. Kanser hastalıklarına uygulanan kemoterapinin dozajı kişilere göre farklılık gösteriyor. Verilecek dozajlar biobank sayesinde yapılacak araştırmalarla belirlenebilecek. Ayrıca kemik iliği kanserleri tedavisinde çok etkin olarak kullanılan ancak depolama yeri olmadığı için atılmak zorunda kalınan kordon kanı da toplanarak depolanabilecek.”

İlaç endüstrisine kaynak

Biobank’ta toplanan materyallerin ilaç endüstrisinde kullanılabileceğine de dikkat çeken Özkul, geliştirilen ilacın etkisinin belirlendikten sonra kullanılmaya başlandığını, bu etkiyi öğrenmek için de biobanklara ihtiyaç olduğunu kaydetti.

Biobank’taki verilerin kağıt üzerinde sonsuz süreyle, canlı olarak ise 30 yıl boyunca saklanabileceğini belirten Özkul, biobankın yaklaşık 5 milyon liraya mal olacağını, bunun 3,7 milyon lirasını Orta Anadolu Kalkınma Ajansı’nın (ORAN) geri kalan kısmı da Erciyes Üniversitesi’nin karşılayacağını söyledi.

Özkul, Biobank’ın 2016 yılında kurulmasının planlandığını sözlerine ekledi.

Hüseyin GÖNÜLLÜ
Lisans eğitimini Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi'nde tamamladı. Fatih Üniversitesi İngilizce MBA programında master derecesini aldı. İş yaşamına BYTE Türkiye dergisinde başladı. Computerworld dergisinde Yazı İşleri Müdürü, Hürriyet Gazetesi'nin e.Yaşam ekinde yardımcı editör olarak görev aldı. Fintek A.Ş. (Ziraat Teknoloji) ve İnnova A.Ş.'de Kıdemli Pazarlama İletişim Uzmanı olarak çalıştı.
http://gonullu.com